Η σπειραματονεφρίτιδες είναι ένα είδος πάθησης των νεφρών. Οι νεφροί αποτελούνται από χιλιάδες μικροσκοπικά σπειράματα, τα οποία όταν φλεγμαίνουν προκαλούν τις σπειραματονεφρίτιδες. Αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα αίτια της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας τελικού σταδίου που καταλήγει σε αιμοκάθαρση. Οι σπειραματονεφρίτιδες χωρίζονται σε διάφορα είδη, τα οποία έχουν διαφορετικές κλινικές εκδηλώσεις, πρόγνωση και χρήζουν διαφορετικής θεραπευτικής αντιμετώπισης. Οι πιο συχνές σπειραματονεφρίτιδες είναι: η νόσος ελαχίστων αλλοιώσεων, η μεμβρανώδης σπειραματονεφρίτιδα, η νεφρίτιδα του λύκου, η εστιακή τμηματική σπειραματοσκλήρυνση, η IgA νεφροπάθεια, η μεταλοιμώδης σπειραματονεφρίτιδα, οι ANCA αγγειτιδες και το μεμβρανουπερπλαστικό σύνδρομο.
Συμπτώματα
Τα συνηθέστερα συμπτώματα που παρουσιάζουν οι σπειραματονεφρίτιδες είναι :
• Οι ασυμπτωματικές διαταραχές των ούρων: το κυριότερο χαρακτηριστικό είναι η πρωτεϊνουρία από 150mg έως 3gr/24ωρο
• Μακροσκοπική αιματουρία: τα ούρα έχουν καφέ ή σταχτί χρώμα και λιγότερο κόκκινα. Συμπίπτει συνήθως με λοίμωξη για την οποία λαμβάνεται αγωγή, ενώ μεταξύ των εξάρσεων εμφανίζεται ασυμπτωματική αιματουρία με ή χωρίς πρωτεϊνουρία.
• Νεφριτιδικό σύνδρομο: εμφανίζεται ξαφνικά με συμπτώματα αιματουρίας, ολιγουρίας, πρωτεϊνουρίας, οιδήματος και υπέρτασης
• Νεφρωσικό σύνδρομο, το οποίο χαρακτηρίζεται από τα εξής ευρήματα: πρωτεϊνουρία, λιπιδουρία, υποαλβουμιναιμία, υπερχοληστερολαιμια και οίδημα
• Ταχέως εξελισσόμενη σπειραματονεφρίτιδα: αποτελεί μια κλινική κατάσταση κατά την οποία η βλάβη των σπειραμάτων είναι τόσο οξεία και σοβαρή, ώστε η νεφρική λειτουργία επιδεινώνεται σε ημέρες ή εβδομάδες. Τα συμπτώματα που παρουσιάζει είναι ουραιμία, νεφριτιδικό σύνδρομο που δεν προσδιορίζεται, πρωτεϊνουρία και ταχεία εξέλιξη σε νεφρική ανεπάρκεια.
• Χρόνια σπειραματονεφρίτιδα: σε αρκετές περιπτώσεις, οδηγεί σε μια αργά εξελισσόμενη νεφρική ανεπάρκεια και αυτό γιατί οι ασθενείς αναζητούν ιατρική βοήθεια, αφού η υπέρταση και η πρωτεϊνουρία έχει εγκατασταθεί, καθώς μπορεί να μην εμφανιστεί κάποιο κλινικό γεγονός που να τους θορυβήσει.
Διάγνωση
Η διάγνωση των σπειραματονεφρίτιδων γίνεται, στις περισσότερες περιπτώσεις, σε αρχικό στάδιο από τα εμφανή συμπτώματα (κόκκινο ή καφέ χρώμα ούρων, αφρώδη ούρα, υπέρταση, οιδήματα) και μπορούν να εντοπιστούν σε μια εξέταση ούρων. Η τελική όμως διάγνωση της σπειραματονεφρίτιδας, αλλά και για το ακριβές είδος της, γίνεται με τη βιοψία νεφρού.
Θεραπεία-Αντιμετώπιση
Η θεραπεία εξαρτάται από το είδος της σπειραματονεφρίτιδας. Τα είδη θεραπειών είναι δύο:
• Η γενική θεραπεία που αντιμετωπίζει την υπέρταση, τη λευκωματουρία και οποιαδήποτε άλλη επιπλοκή
• Η ειδική θεραπεία, η οποία εξαρτάται από τα αίτια που προκάλεσαν την σπειραματονεφρίτιδα, τη βαρύτητα και αν είναι οξεία ή χρόνια.
Η φαρμακευτική αγωγή, αναλόγως πάντα με το είδος της σπειραματονεφρίτιδας, περιλαμβάνει διουρητικά φάρμακα, στατίνες, συγκεκριμένα αντιϋπερτασικά, ανοσοκατασταλτικά (κορτικοειδή, κυκλοφωσφαμίδη, κυκλοσπορίνη, αζαθειοπρίνη, μονοκλωνικά αντισώματα κ.α.).
Σε αρκετές περιπτώσεις ακολουθείται ειδική διατροφή με περιορισμένες πρωτεΐνες.
Οι θεραπείες των σπειραματονεφρίτιδων μπορεί να διαρκέσουν από μερικούς μήνες έως και χρόνια και η πρόβλεψή τους είναι σε μεγάλο ποσοστό εξαιρετική. Οι ασθενείς θα πρέπει να ακολουθούν τις οδηγίες του ιατρού τους και να παρακολουθούνται ακόμα και αφού τελειώσουν τη θεραπεία τους.
Επιπλοκές
Εάν οι ασθενείς δεν αναζητήσουν ιατρική βοήθεια, οι σπειραματονεφρίτιδες μπορεί να παρουσιάσουν ορισμένες επιπλοκές, όπως η υπέρταση, νεφρωσικό σύνδρομο, οξεία νεφρική ανεπάρκεια και χρόνια νεφρική ανεπάρκεια.